Oudejaarshuisjes

Vollenhove was vroeger een vissersplaats, ongeveer tot vlak na de Tweede Wereldoorlog. Er werd gevist van maandag tot zaterdag. De bemanning van de vissersschepen bracht de nacht vaak door op het schip. Het kon zijn, dat men daar verbleef in afwachting van een gunstige wind of omdat er thuis gewoon te weinig ruimte over was. 

Zo werd bijvoorbeeld ook oudjaar samen op het eigen schip gevierd. Uit deze gewoonte is de folklore ontstaan van de 'oudejaarshuisjes': men zette de traditie op het land voort, toen er geen schepen meer waren.

In de jaren '70 werden de vele leegstaande, onbewoonbare huisjes - vaak van ex-visserslui - gebruikt door groepen jongeren om samen de jaarwisseling door te brengen. Het 'hok' werd tijdelijk een beetje gerieflijk gemaakt met een kacheltje en oude vloerbedekking. Er werd veel drank aangevoerd, soms direct door de drankengroothandel... vele tientallen kratten of meerdere biervaten tegelijk. Op zeker moment werden garages in de nieuwe wijken tijdelijk uitgeruimd, zoals in de Van Smirrenstraat en aan De Wal. Het oude koetshuis van Oldruitenborgh, toen niet meer in gebruik als brandweerkazerne, was een populaire plek.

Meidenkeet 't Venose hok, jaarwisseling 2008-2009Allengs ontstonden er rond Oldruitenborgh door het plaatsen van oude SRV-wagens, bouwketen en (sta)caravans steeds meer 'keten' met evenzoveel groepen jongeren. Daarnaast stond er een keet in de Gasthuisstraat, en achter slager Heetebrij in de Groenestraat. In de jaren '90 breidde het aantal sterk uit. Wagenbouwgroepen die 's zomers samen optrokken om een corsowagen met het feest in het parcours te krijgen gingen ook samen oud en nieuw vieren - of andersom. Inmiddels worden nieuwe groepen door de gemeente, die een stringent toelatings- en controlebeleid voeren, naar het 'evenemententerrein' achter De Burght gedirigeerd. De al langer bestaande bezoekjes van de brandweer aan de keten zijn geformaliseerd. De periode waarin de ruimte mag worden gebruikt is ook aan banden gelegd, de neiging bestond om al voor de kerstdagen samen te gaan drinken en dat vol te houden tot Driekoningen. Ook worden de omwonenden betrokken in het vergunningenbeleid.

De leeftijd in de groepen werd steeds homogener, en de groepsleden - voornamelijk jongens - werden steeds jonger. Jongeren van 16 zonder eigen keet worden niet meer voor vol aangezien.... doorgaans begint het op een leeftijd van een jaar of 14, in de deels beschermde omgeving van een garage of loods naast de woning van de ouders van één van de jongeren. Inmiddels zijn ook veel meisjes volwaardig groepslid, doordat ze ook gewoon volwaardig wagenbouwgroepslid zijn. De emancipatie is dus voltooid - ook in het alcoholgebruik overigens. In 2008 was er tussen de 35 groepen zelfs één groep met uitsluitend meiden.

Het fenomeen van de oudejaarshuisjes of oudejaarsketen is inmiddels in veel plaatsen in de omgeving overgenomen. Omgekeerd kwam het elders al populaire carbidschieten met melkbussen in Vollenhove ook steeds meer in zwang. Niet dat carbid vroeger in Vollenhove onbekend was, maar de schaal waarop  en het gebruik van nieuwe technieken komt van buiten. Tegenwoordig trekt het op de middag van oudjaarsdag vooral aan de Bentstraat, bij Oldruitenborgh, veel publiek wanneer daar een twintigtal melkbussen op rij, van evenzoveel eigenaren, kort achter elkaar door één schutter worden ontstoken.

www.henkvanheerde.nl/vollenhove